Vitamine D is bekend voor haar heilzame effecten op het beendergestel. Uit de nieuwste wetenschappelijke bevindingen blijkt echter dat haar 'gezondheidshorizon' veel ruimer is. Zo zou ze ook een positieve werking hebben op het ademhalingsstelsel.

 

Vitamine D is één van de vier vetoplosbare vitamines in de natuur. Dat betekent dat ze in vette producten zit, vooral dan van dierlijke oorsprong. Onder meer boter, smeer- en bakvetten, volle melk en afgeleide producten, vette vis en verrijkte eetwaren.

De zonnepanelen van de huid

Vitamine D heeft echter nog een andere specifieke eigenschap: de helft van de opname wordt gedekt door de epidermale synthese (onder de huid), die gestimuleerd wordt door voldoende blootstelling aan de zon. Dat betekent concreet dat we veel vitamine D produceren in de zomer en weinig in de winter. In dit verband pleiten steeds meer deskundigen voor gebruik van vitamine D-supplementen, onder meer bij senioren tijdens koudegolven. Het is immers moeilijk om gebrek aan zonlicht volledig te compenseren met voeding, zeker met de huidige "lightrage" en nu vette vis niet echt populair is. Uit tal van studies is trouwens gebleken dat een vitamine D-tekort vrij frequent is, ongeacht de leeftijd, maar vooral voorkomt bij bejaarden, met zware problemen tot gevolg.

Effecten in het hele lichaam

Lange tijd ging de wetenschap ervan uit dat vitamine D maar één enkele werking had in het lichaam: helpen bij de calciumopname en de vastzetting ervan in de beenderen. De voorbije maanden zijn er echter tientallen studies verschenen waaruit blijkt dat deze vitamine wellicht in nog heel wat andere opzichten nuttig is! Volgens de epidemiologie verhogen lage vitamine D-concentraties in het bloed het risico op valpartijen (en dus breuken) bij bejaarden, op hoge bloeddruk, hart- en vaatziekten en zelfs sommige kankers. Een nieuwe studie bij 14.000 Amerikanen gaat nog verder: wie een hoog vitamine D-gehalte in zijn bloed heeft, bezit een betereademfunctie dan wie lagere concentraties in het bloed heeft. Meer nog: het vastgestelde verschil is veel groter dan dat tussen ex-rokers en niet-rokers!

Bewijzen leveren

Toch is het nog niet duidelijk of al die beschermende effecten vooral te danken zijn aan vitamine D. Er is maar één manier om een causaal verband te leggen: supplementatiestudies uitvoeren in vergelijking met een placebogroep en de evolutie van alle parameters volgen in de tijd. Het kan echter hoe dan ook geen kwaad om vandaag voor een optimale vitamine D-inname te zorgen.Concreet: haal geregeld eens een paar minuten een frisse neus, zelfs in de winter en vooral als de zon van de partij is, schrap vette producten niet volledig van het menu of verkies hun "halfvette" tegenhangers, en consumeer eventueel verrijkte producten. Of neem een supplement, maar dan wel alleen op doktersadvies.

Bronnen: Chest. 2005 Dec;128(6):3792-8